ไทยย้อ เป็นชาวไทยในภาคอีสานอีกกลุ่มหนึ่ง ซึ่งมักเรียกตัวเองว่า ไทยย้อ เช่น ชาวย้อในจังหวัดสกลนคร, ชาวย้อที่ตำบลท่าขอนยาง (เมืองท่าขอนยาง) อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม ชาวย้อในอำเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนม และชาวย้อในตำบลดงเย็น อำเภอเมืองมุกดาหาร จังหวัดมุกดาหาร
ภาษาและสำเนียงของชาวย้ออาจผิดเพี้ยนไปจากชาวอีสานทั่วไปบ้างเล็กน้อย ถิ่นฐานดั้งเดิมของชาวย้อมีผู้ค้นพบว่าเดิมอยู่แคว้นสิบสองปันนาหรือ ยูนนาน ต่อมาชาวย้อบางพวกได้อพยพลงมาตามลำน้ำโขง เพื่อเลือกหาที่ตั้งบ้านตั้งเมืองที่อุดมสมบูรณ์กว่าที่อยู่เดิมจนในที่สุดชาวย้อกลุ่มหนึ่งได้พบว่า ตรงปากน้ำสงคราม ริมฝั่งโขงเป็นที่อุดมสมบูรณ์ มีปลาชุกชุมจึงได้ตั้งขึ้นเป็นเมืองไชยบุรี เมื่อ พ.ศ.๒๓๕๐ (สมัยรัชกาลที่ ๑) ต่อมาเมื่อเจ้าอนุวงษ์เวียงจันทน์เป็นกบฎต่อกรุงเทพมหานคร เมื่อ พ.ศ. ๒๓๙๖ ไทยย้อเมืองไชยบุรีถูกกองทัพเจ้าอนุวงษ์เวียงจันทน์กวาดต้อนให้อพยพข้ามโขงไปด้วยโดยให้ไปตั้งอยู่ที่เมืองหลวงปุเลง เมืองคำเกิด เมืองคำม่วน ในแขวงคำม่วนของลาว ต่อมากองทัพไทยได้กวาดต้อนให้ไทยย้อให้อพยพข้ามโขงกลับมาอีกครั้งหนึ่ง ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ไทยย้อกลุ่มหนึ่ง ตั้งขึ้น เป็นเมืองท่าอุเทน เมื่อ พ.ศ.๒๓๗๓ ให้ไทยย้อที่อพยพข้ามโขงมาตั้งที่บ้านท่าขอนยาง เป็นเมืองท่าขอนยาง ขึ้นเมืองกาฬสินธุ์ (ตำบลท่าขอนยาง อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม) ให้ท้าวคำก้อนจากเมืองคำเกิดเป็นพระสุวรรณภักดี เจ้าเมืองท่าขอนยาง จึงมีไทยย้อที่ตำบลท่าขอนยาง บ้านกุดน้ำใส บ้านยาง บ้านลิ้นฟ้า บ้านโพน และยังมีไทยย้อที่บ้านนายุง จังหวัดอุดรธานี บ้านกุดนางแดง บ้านหนามแท่ง อำเภอพรรณานิคม บ้านจำปา บ้านดอกนอ บ้านปุ่งเป้า บ้านนาสีนวล อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร บ้านโพนสิม บ้านหนองแวง บ้านสา อำเภอยางตลาด บ้านหนองไม้ตาย อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ ไทยย้อเมืองสกลนครอพยพมาจากเมืองมหาชัย (แขวงคำม่วนของลาว) มาตั้งอยู่ที่ริมน้ำหนองหานสมัยรัชกาลที่ ๓ ตั้งขึ้นเป็นเมืองสกลนครเมื่อ พ.ศ. ๒๓๘๑ (จากเอกสาร ร.๓ จ.ศ. ๑๒๐๐ เลขที่ ๑๐ หอจดหมายเหตุแห่งชาติ)
                     ในจังหวัดมุกดาหารมีไทยย้อที่อพยพมาจากเมืองคำม่วนตั้งบ้านเรือนอยู่ที่ตำบลดงเย็น อำเภอเมืองมุกดาหาร และอยู่ในท้องที่ อำเภอนิคมคำสร้อยอีกหลายหมู่บ้าน

.